Design

Nowa fala w hiszpańskim designie

Hiszpański design przechodzi ważne zmiany.

Nowa fala w hiszpańskim designie

Tam, gdzie przez prawie cały rok świeci słońce, wschodzą też przyszłe gwiazdy projektowania. Design w Hiszpanii jest teraz na fali wznoszącej.

Styczniowe Maison & Objet odsłoniło nowe twarze projektowania z Półwyspu Iberyjskiego. Jaka przyszłość czeka hiszpański design? O kim niebawem usłyszymy?

Co wiadomo o wzornictwie Hiszpanii?

Reklama
Banner Bank Santander - konto firmowe

Hiszpański design znajduje się w bezprecedensowym, ekscytującym momencie. Uznani designerzy o ugruntowanej pozycji rozwijają swoje projekty na całym świecie – indywidualnie lub we współpracy z firmami i instytucjami. Jednak nie zawsze tak było.

Gdy rozwijał się design amerykański, nie wspominając o anglosaskim, nordyckim czy włoskim, w Hiszpanii wyróżniało się zaledwie kilku projektantów. Hiszpański design zaczął nabierać rozpędu w latach 80. XX wieku, gdy odbywały się Igrzyska Olimpijskie w Barcelonie czy EXPO w Sewilli. Nie należy też zapominać o targach Hábitat w Walencji z ważną siecią firm i twórców.

Reklama
Banner raportu "Polacy kupują meble" edycja 2023

W XXI w. projektanci zdobywali wykształcenie w renomowanych hiszpańskich, włoskich i skandynawskich szkołach projektowania, stając się siłą napędową po kryzysie panującym w latach 2007-2009. Właśnie wtedy zaczęła się kształtować nowa narracja współczesnego hiszpańskiego wzornictwa, w którym wiodącą rolę odegrały projektantki i projektanci z Półwyspu Iberyjskiego. Wszystko zaczęło się od ruchów twórców w całej Hiszpanii – architektów i projektantów, którzy z łatwością odnajdują się w światowych stolicach designu, takich jak Mediolan, Londyn, Sztokholm czy Nowy Jork.

ZOBACZ TAKŻE: Holenderski design nowej generacji

Na dzisiejszą pozycję i rozpoznawalność hiszpańskiego wzornictwa zapracowali również Patricia Urquiola i Jaime Hayon, którzy są niewątpliwymi liderami. Ich projekty pozostawiają niezatarty ślad kreatywności, unikalności, zaangażowania i innowacyjności. To jest czas dla hiszpańskiego wzornictwa – powiedział Jaime Hayon podczas otwarcia swojej wystawy w Walencji, gdy miasto pełniło zaszczytną funkcję Światowej Stolicy Designu 2022.

Hiszpański design – tożsamość i moc

W ostatnich latach tożsamość hiszpańskiego wzornictwa była definiowana w sposób bardziej zdecydowany, który wynika ze społecznego i kulturalnego zaangażowania. Przyczyniają się do tego nie tylko mieszkający na całym świecie projektanci, ale też szkoły, które rozwijają się poprzez badania i nowe modele edukacyjne. Hiszpańskie firmy coraz częściej współpracują z projektantami i zespołami projektowymi, skupiają się na innowacjach i zrównoważonym rozwoju we wszystkich procesach. Trudno też nie zauważyć ewolucji w logistyce i zarządzaniu. Szczególny wpływ na ten rozwój mają wydarzenia związane ze wzornictwem, które mnożyły się i skupiały na nowej globalnej wrażliwości na design: Barcelona Design Week od piętnastu lat, Madrid Design Festival od pięciu lat, a w 2022 roku Walencja jako Światowa Stolica Designu z programem, który otworzył granice i poszerzył horyzonty dla designu.

Według opracowania badawczego: „Atlas kultury wzornictwa w Hiszpanii”, promowanego przez Madrid Design Festival i Ministerstwo Kultury: Obraz hiszpańskiego designu jako całości, jest rozproszony, jego aktualne atrybuty i wartości nie znalazły jeszcze wspólnej narracji, która jest rozpoznawalna i możliwa do zidentyfikowania w innych kontekstach. Na razie jego siła tkwi w sumie wyjątkowych indywidualności, które działają na całym świecie.

Jedna z takich hiszpańskich gwiazd – Patricia Urquiola – oświadczyła w ubiegłym roku: Szansa dla hiszpańskiego designu jest dziś ogromna, a zapał i talent projektantów są bezkonkurencyjne.

Czy zorganizowanej przez Maison & Objet, tegorocznej edycji Rising Talents Award udało się podkreślić ten nowy impet hiszpańskiego designu i rozszerzyć jego siłę w kontekście międzynarodowym? Jedno jest pewne, o nowej fali projektantów z Hiszpanii nigdy nie było tak głośno jak teraz.

Wschodzące talenty hiszpańskiego designu

Alvaro Aramburu, urodzony w 1991 r. w Madrycie, pracuje w Dalsland w Szwecji. Studiował wzornictwo przemysłowe w Madrycie, a później przeniósł się na studia w zakresie sztuki użytkowej do HDK Steneby. Pracuje głównie z drewnem, tworząc z niego meble i unikalne przedmioty. Jest również członkiem kolektywu promującego design w Szwecji oraz studia Växt, działającego na rzecz interdyscyplinarnego rozwoju designu. Wystawiał swoje prace m.in. w galerii designu Espacio Intermedio.

Perspektywa twórcza: Drewno jest materiałem na punkcie którego ma obsesję. To wrażliwy temat dotyczący rozwoju jego kreatywności. Procesy twórcze zbliżają go do przedmiotów codziennego użytku, ale on dostarcza im innych perspektyw i punktów widzenia. Funkcjonalność nie jest pierwszym celem, jest pretensją, że widz nabiera dystansu do codziennego przedmiotu i porusza go lub zmusza do refleksji. Kolory, faktury i światło jego prac osiągają unikalne i zaskakujące wykończenia.

Projekty i ślady: W jego dziełach widoczne są wszystkie niuanse drewna, zwłaszcza w projektach mebli „Klana”, „Torii”, „Lidia”, „Selekto”.

Zobowiązanie: Zaangażowanie w sprawy środowiska naturalnego jest oczywiste, a szacunek dla przyrody i dbałość o lasy naturalne dla człowieka.

Alvaro Aramburu.
Alvaro Aramburu.
Hiszpański design - Alvaro Aramburu na targach Maison & Objet 2023.
Alvaro Aramburu na Maison & Objet 2023. Fot. Anne-Emmanuelle Thion.

Josep Safont, urodzony w Castellón w 1990 r., pracuje w Barcelonie. Kształcił się w Escola Massana w Barcelonie. W pracy koncentruje się na rzemiośle i sztuce tekstylnej. Włókna są naturalnym elementem jego sugestywnych i lirycznych kreacji. W 2020 r. otworzył własne studio w Barcelonie, gdzie między krosnami rzeźbi zgodnie ze swoją wizją, własnymi pomysłami, stosując eksperymentalne wykończenia.

Twórcza perspektywa: Do jego najbardziej eterycznych i eksperymentalnych dzieł dołączają m.in. kolorowe dywany z motywami geometrycznymi. Przestrzeń jego pracowni zajmują krosna, na których powstają prace tekstylne, a dołączają do nich inne bawełniane i filcowe prace z haftem czarnym tuszem i zestawieniami nici.

Projekty i ślady: „Gràcies” czy projekt „Suite Vulnus” wyrażają tekstylną wrażliwość szycia, haftowania i tkania. To współczesny sposób na nadanie nowego wyrazu idei domowości zanurzonej w sztuce tekstylnej.

Zobowiązanie: Formy tkackie są słowami komunikatywnego języka Josepa Safont. Jego zaangażowanie koncentruje się na naturalnych materiałach i rzemieślniczym wykonaniu unikalnych elementów.

Josep Safont.
Josep Safont. Fot. Marcos Tenesa.
Hiszpański design - Mirades Perdudes, proj. Josep Safont.
Mirades Perdudes, proj. Josep Safont.

Marta Armengol przyszła na świat w Sant Cugat del Vallés w 1988 r. Pracuje na Majorce. Jest architektką wykształconą w Barcelonie. W swojej pracy przekracza granice między architekturą, designem i rzemiosłem, nie zapominając o scenografii czy bardziej artystycznych instalacjach. Przestrzenie, które projektuje niosą przesłanie radykalnego rzemiosła, łącząc szkło z wieloma różnymi materiałami. Wyróżnia ją wrażliwość bardzo bliska sztuce.

Twórcza Perspektywa: Jej linia tworzenia jest konceptualna, z bardzo wyraźną esencją radykalnego rzemiosła, niestroniącego od poezji. Projektantka ksperymentuje z materiałami, uzyskując niezwykłe kształty i tekstury. Twórczo interesuje ją światło, ale także przedmioty codziennego użytku. Pracuje sama lub w towarzystwie innych artystów i rzemieślników. Jej projekty były m.in. częścią scenografii Rosalii, wystawiała je m.in. na Barcelona Design Week, Palais de Tokyo, Dutch Design Festival, Mayrit Biennial.

Projekty i ślady: Jednym z jej najnowszych projektów podsumowujących jej wizję i trajektorię jest wnętrze sklepu Camper w Walencji. W przestrzeni bawi się oświetleniem i teksturami, tworzy otulające kształty, które przenoszą odwiedzających do figlarnej jaskini pełnej niuansów.

Zobowiązanie: Ekstremalny zrównoważony rozwój bez utraty piękna i poetyckiej wrażliwości. Badamy granice materiałów, aby mogły być ponownie wykorzystane lub poddane recyklingowi. Ważne jest również konceptualne przesłanie poprzez sztukę, jak w jej instalacji „The plastic Kingdom” dla LOOM Barcelona.

Marta Armengol.
Marta Armengol. Fot. Anne-Emmanuelle Thion.
Hiszpański design - Lightness, proj. Marta Armengol.
Lightness, proj. Marta Armengol. Fot. Julio Feroz.

Marta Ayala Herrera, urodzona w 1986 r. w Kordobie, pracuje w Barcelonie. Jej studia skupiały się na inżynierii, ze specjalizacją wzornictwo przemysłowe na Uniwersytecie Nebrija. Profesjonalną współpracę zawodową rozpoczęła w studiu Ciszak Dalmas, Doiy Barcelona, Madrid Design Festival i La Casa Encendida. W 2013 roku otrzymała nagrodę Injuve Award. Obecnie ma swoje studio w Poblenou.

Perspektywa twórcza: Jej podejście koncentruje się na eksperymentowaniu z procesami i poszukiwaniu różnorodnych materiałów, szczególnie tych tanich. Wykazała się spójnością i ciągłym poszukiwaniem nowych funkcji, z odłączanymi elementami, które zawierają ręcznie robione wykończenia i mieszankę wrażliwych materiałów. Brała udział w wystawach na Casabanchel w Madrycie, Milano Design Week, Ventura Lambrate w Mediolanie i Lille World Design Capital.

Projekty i ślady: Kruchy sens jej projektów pozostawia ślad, we wszystkich jest egzystencjalne przesłanie. Można w nich też znaleźć silne wpływy zabawy, reinterpretacje projektów grupy Memphis.

Zobowiązanie: Ludzie i ich środowisko w centrum zainteresowań, równość płci i ewolucja.

Marta Ayala Herrera. Fot. Anne-Emmanuelle Thion.
Entreplanta, proj. Marta Ayala Herrera.

Miguel Leiro, urodzony w 1984 roku w Santiago de Compostela, pracuje w Madrycie. Studiował wzornictwo w Pratt Institute w Nowym Jorku. Ma na swoim koncie współpracę z pracowniami architektonicznymi, artystycznymi i projektowymi, takimi jak Moneo Brock, Juan Uslé, Victoria Civera i Jaime Hayon. Brał udział w wielu wystawach m.in. na Festiwalu Designu w Madrycie, Experimento Design, BID Bienal Iberoamericana de Diseño, COAM Colegio de Arquitectos de Madrid, Zona MACO Design México. Jest założycielem, kuratorem i dyrektorem biennale designu MAYRIT, festiwalu twórców alternatywnych, skupionych na eksperymentowaniu.

Perspektywa twórcza: Tworzone przez niego dzieła łączy to, że zawsze są innowacyjne. Elastyczność materiałów, sposób ich montażu, różne interpretacje użytkowania, nie są z góry ustalone, interakcja i interwencja użytkownika jest zawsze konieczna. Z łatwością porusza się w kontekstach przemysłowych i rzemieślniczych. Rezultaty jego pracy są multidyscyplinarne i otwarte na rozpowszechnianie.

Projekty i ślady: Prace, których autorem jest Miguel Leiro pokazują różnorodność materiałów i multidyscyplinarnych technik jego wizji jako projektanta.

Zobowiązanie: Zrównoważony rozwój jest w jego przypadku systemowy i stanowi nieodłączną część każdego projektu. Dzięki osobistemu zaangażowaniu w odkrywanie i rozpowszechnianie nowych talentów projektowych, daje im możliwość zaprezentowania swoich prac na wystawach, które organizuje.

Miguel Leiro.
Miguel Leiro. Fot. Anne-Emmanuelle Thion.
Hiszpański design - Reliquary, proj. Miguel Leiro.
Reliquary, proj. Miguel Leiro.

Thornassol Studio tworzą urodzona w Madrycie w 1995 r. projektantka przemysłowa Inés Llasera i Guillermo Trapiello, architekt i kartograf, który przyszedł na świat w 1985 r., także w stolicy Hiszpanii. Swoje studio założyli w 2017 roku. Ich praca jest skrzyżowaniem architektury, sztuk wizualnych i projektowanych przez nich przedmiotów. Badają przestrzenie i elementy, które je tworzą z wykorzystaniem bardzo różnych podejść, analizują również światło, ruch, kolory, skalę i materialność.

Perspektywa twórcza: Eksploracja nowych sposobów przedstawiania rzeczywistości oraz wielofunkcyjność to tylko niektóre z ich głównych cech. Praca tego duetu przebiega pomiędzy architekturą, przestrzeniami wewnętrznymi oraz obiektami i meblami. W ich projektach materiały zawsze pochodzą z najbliższego otoczenia i zawsze są w nich obecne tradycje.

Projekty i ślady: Rekonstrukcja starej suszarni w Trujillo, kolekcja „Mikado”, taboret „Marea”, fotel „Deriva”, lampy „Atardecer”, przedmioty i meble łączą się ze sobą z łatwością i płynnością.

Zobowiązanie: Odnawianie przestrzeni przy użyciu materiałów pochodzących ze środowiska naturalnego. Dążenie do zrównoważonego rozwoju w każdym procesie, w każdym szczególe projektu. Niezwykły szacunek dla społeczeństwa i środowiska.

Tornasol Studio.
Tornasol Studio. Fot. Anne-Emmanuelle Thion.
Hiszpański design - wystawa Orbitas. Fot. Asier Rua.
Wystawa Orbitas. Fot. Asier Rua.

Jury doceniło młody hiszpański design

W tym, że podczas styczniowej edycji targi Maison & Objet otworzyły swoje drzwi dla hiszpańskich talentów, nie było cienia przypadku. Młodzi projektanci z Półwyspu Iberyjskiego poruszają się płynnie we wszystkich obszarach projektowania, a jury, które zebrało hiszpańskie talenty podkreśla ich kreatywność i elastyczność.

Młody hiszpański design oceniał przed Maison & Objet 2023 m.in. Jaime Hayon.
Jaime Hayon to jedno z najbardziej znanych nazwisk na światowej scenie projektowej. Od czasu, gdy rozpoczął pracę jako projektant przemysłowy przełamał wszelkie schematy, wyrażając swoją kreatywność we wszystkich dziedzinach projektowania, ekspresyjnie i zabawnie przekształcając design w swoją własną, pełnoprawną formę sztuki. Fot. James Mollison.
Wśród oceniających młody hiszpański design była Belen Moneo.
Belén Moneo jest architektką, urbanistką, projektantką wnętrz, produktów i współzałożycielką studia Moneo-Brock. Jej kreacje i projekty, zarówno w środowisku miejskim, jak i wiejskim, pokazują zaangażowanie w zrównoważony rozwój, który promuje nowe poczucie harmonii między człowiekiem a środowiskiem. Fot. Angela Martin.
Młody hiszpański design oceniała Aude Tahon.
Aude Tahon to artystka tekstylna i prezes federacji Ateliers d’Art de France fine crafts w latach 2016-2022. To Aude Tahon zachęciła SAFI – organizatora Maison & Objet – do utworzenia specjalnej kategorii CRAFT w ramach Rising Talent Awards, aby spełnić oczekiwania kupujących, którzy poszukują atrakcyjnych wartości rzemiosła artystycznego. Fot. Aurélia Blanc.
Inma Bermudez należała do jury oceniającego młody hiszpański design.
Inma Bermúdez, laureatka National Design Award 2022, jest jedną z najbardziej znanych designerek w Hiszpanii. Jako projektantka produktu angażuje się w demokratyzację designu i uczynienie wzornictwa dostępnym dla wszystkich. Promuje projekty, które balansują na granicy między tradycyjnym rzemiosłem, a poszukiwaniem nowych materiałów. Fot. RADO.
W gronie kapituły oceniającej młody hiszpański design był Alvaro Matias.
Ta edycja Rising Talent Awards została stworzona we współpracy z Madrid Design Festival, którego dyrektorem od 2017 roku jest Álvaro Matías. Festiwal cementuje pozycję Madrytu, uznawanego za międzynarodową trampolinę dla współczesnego wzornictwa. Fot. DR.
Xavier Franquesa to jedna z sześciu osób oceniających młody hiszpański design.
Xavier Franquesa jest założycielem i dyrektorem barcelońskiej galerii IL.Lacions, a także łowcą talentów, dyrektorem kreatywnym i projektantem wnętrz. Bada powiązania, jakie może stworzyć eksperymentalny design poprzez zastosowanie innowacyjnych materiałów i unikalne podejście twórcze. Fot. DR.

TEKST: Anna Szypulska

Artykuł został opublikowany w miesięczniku BIZNES.meble.pl, nr 3/2023